artvin tanıtımı(kaleler)

Artvin (Livane) Kalesi

Artvin ve çevresinin tarihi hakkındaki bilgilerimiz M.Ö.3000 yılına kadar inmektedir. Artvin ve Çoruh boyunda Orta Asya’dan gelen ve Asyanik kavimlerden Huriler, Sakalar tarafından yurt edinilmiştir. Artvin ve çevresi devamlı olarak çeşitli kavimlerin istilasına uğramıştır. Parslar, Urartular, Kimmerler bu bölgede uzun süre egemen oldular. Artvin ve çevresi, Kanuni Sultan Süleyman tarafından 1551’de Osmanlı hakimiyetine girmiştir. Artvin Köprübaşı mevkiinde bulunan Kale’nin, l0.yy’da inşa edildiği tahmin edilmektedir. 16.yy Osmanlı döneminde tekrar onarım görmüştür. İçinde su deposu (sarnıç) ve küçük kilise (şapel) bulunmaktadır. kaynak http://www.artvinkulturturizm.gov.tr

artvin tanıtımıve tarihi geçmişi..

ARTVİN'İN TARİHİ

Tarih Öncesi Çağlarda Artvin ve Çevresi

Göçebe yaşam tarzını benimseyen biz Türklerin ataları yazılı edebiyat yerine sözlü edebiyat geliştirdikleri için, günümüzde Artvin’in tarih öncesi dönemlerine ait bilgileri İran ve Bizans kaynakları yada Erzurum ya da Kars’a dair günümüz araştırmacılarının eserlerinden öğrenebilmekteyiz.

Artvin ve çevresi oldukça köklü ve zengin uygarlıkların yaşadığı bir bölgedir. Toprak yapısının elverişsiz olması ve bilim merkezlerinden uzaklığı nedeni ile planlı ve bilimsel tarzda arkeolojik çalışmalar yapılamamıştır. Buna rağmen Prof Dr. İbrahim KÖKTEN’in Kars civarında ve Çıldır Gölünün karşısına yaptığı kazılarda dolmen ve menhir kalıntıları bulunmuştur. KÖKTEN 1965’te Kars’ın güneyinde ve Aras nehrinin kuzey kesimindeki Ala Dağın doğu eteğinde Camışlı Köyünün sınırındaki kayalıklarda geyik avcılığı ile ilgili duvar resimleri bulunmuştur.

1933 ve 1955 yıllarında Yusufeli ve Şavşat yörelerinde halkın bulduğu bakır baltaların MÖ 3000-4000 yıllarına ait olduğu sanılmaktadır.

Aynı yörede bulunan tunç baltaların 3000-2000 yıllarına ait oldukları bilinmektedir.

Artvin ve çevresi tarih öncesi devirleri cilalı taş devrinden başlayarak bakır-tunç demir devri olarak sırası ile yaşamıştır. MÖ 10 bin ile 8 bin yıllarından kalma cilalı taş çağına ait insan izleri Artvin’de de bu çağlarda insanların yaşamış olduğu izlenimini vermektedir. Bulunan madeni eşyalar ise tarih öncesi devirlerin sırası ile yaşandığını belgelemektedir.

Artvin’de İlk Devletler ve İstilalar

Artvin’e egemen ilk Kavim Türklerin ataları olarak kabul gören Hurrilerdir. MÖ 2000 tarihinden başlayarak Huriler Artvin ve çevresinde site devletleri kurmuşlardır. Hitit kralı II. Murşit MÖ 1360’ten itibaren 20 yıl sürdüğü seferler ile Artvin’i ele geçirmiştir.

Hurrilerin soyundan gelen Urartular, başkenti Van olan, geliri tarım-hayvancılık-ticarete dayalı doğru Anadolu merkezli bir devlet kurmuşlardır. Kuzey sınırlarını Artvin’e kadar genişlettiler. Ancak doğudan büyük göçlerle gelen İskitlerin baskısına dayanamadılar ve yıkıldılar. Artvin bu kez Kafkasya merkezli İskit devletinin batı sınırında yer aldı.

Eski Yunan tarihçisi Heredot’un İskit diye nitelendirdiği bu devlet çağının öncüsüydü. Tekerleği icat eden, atı evcilleştiren, tarihte ilk beyin ameliyatını gerçekleştiren İskitler, Artvin’i ele geçirerek bu alanı askeri üs olarak kullanmaya başlamışlardır.

İskitler sonrası Arsaklar adı verilen sülale Artvin’e egemen oldu. Şamanist dini öğretiye inanan bu sülale MS 350’li yıllarda Bizans etkisinde kalarak İsevi dini kabul ettiler. Daha sonra da Bizans’ın tahakkümü altına girdiler. 575 yılında İran Kralı I. Darivs Bizans’a saldırınca bundan istifade eden Hazar Türküleri (11) Çoruh boylarına egemen oldular.

Hz.Osman döneminde İslam orduları kumandana Mesleme Oğlu Habib Bizans’ı yenerek Şavşat-Ardanuç-Artvin’i ele geçirdi. Hazar denizine ilerlemek istese de Musevi yeti kabul eden Hazarlar tarafından durduruldular. Emeviler döneminde Hazarlar ile birleşen Artvin halkı İslam ordularına karşı direndi. 786’da Abbasi Halifesi Harun Reşit Çoruh bölgesini başkenti Bağdat’a bağladı.

853-1023 Artvin Bagratlar ve Sac adlı Abbasilere bağlı iki beylik kuruldu. Sac emirliği yıkılınca Artvin tekrar Bizans’ın eline geçti. Bu esnada İran Merkezli kurulan Selçuklu Devletinin reisi Tuğrul Bey Anadolu nun keşfi için 1018’de kardeşi Çağrı Bey’i batıya gönderdi. 1040 Dandanakan Savaşında Gaznelileri yenip devlet statüsüne çıkan Selçuklular 1048 Pasinler savaşı ile Artvin sınırına kadar geldiler.

Alparslan 1064’te Gürcistan seferine çıkarak Çoruh boylarını ele geçirir. Alparslan’ın ölümü üzerine Bizans’tan yardım alan Gürcü Kralı Gorgi Artvin’i tekrar ele geçirdi. Fakat 1081’de Melikşah’a yenilince Melikşah’ın desteği ile Çoruh’uda içine alan Erzurum-Bayburt –Kars merkezli Saltukoğlu beyliği kuruldu. Türk nüfusunun Artvin’e yayılması hızlandır.

Büyük Selçuklu Devletinin yıkılışı sonrası Artvin Azerbaycan merkezli İldeniz oğlu Atabeyliğine bağlandı. 1263’te Kubilay Artvin’i ele geçirerek bu yöreyi İlhanlı topraklarına kattı. 1265’te Kıpçak Türkü olan Sark is bu yörede Çıldır Atabeyliğini kurdu.

1458-1463-1466 yılları arasında Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan Çoruh boylarına üç sefer düzenlese de Osmanlı hükümdarı II. Mehmed’e Oltukbeli savaşında yenilince zayıflama süresince girerek Safevilerin 1502’de eline geçmiştir.

Osmanlı Serhat Şehri Artvin

Artvin İlinin Osmanlı yönetimine geçtiği evrelere ait belgeler yeterli değildir. Bununla beraber II. Mehmed’in Trabzon Rum Devletini yıkarak Karadeniz bölgesinin sahil kıyısını Artvin İlinin kıyı kesiminden itibaren ele geçirdiği bilinmektedir. Bu esnada Artvin-Yusufeli-Ardanuç-Borçka Çıldır Atabeyliğinin elinde bulunuyordu.

I. Selim Trabzon valisiyken Gürcistan’a yaptığı seferde Batum’un güneybatısında bulunan Güney Kalesini ele geçirmiştir. Bu kalenin adı ile sancak kuran I. Selim sancağa Borçka-Hopa ve Artvin’i bağlamıştır. Çaldıran seferinden 20 yıl sonra Erzurum Beylerbeyi Mehmed Han Yusufeli civarına akınlar yapmıştı. Ardanuç Atabeyi II. Keykavus ayaklanınca I. Selim’in oğlu padişah I.Süleyman ikinci veziri Kara Ahmet Paşayı isyanı bastırmakla görevlendirmiştir. Kara Ahmet Paşanın İkinci seferi ile Pert-Eğekte adlı ilk Livane Sancağı kuruldu. 1549-51 yılları arasında Şavşat-Yusufeli arasındaki Ardanuç bölgesi iki yıl kadar II. Keykavus’un elinde kaldı. 13 Haziran 1551 günü Ardanuç Kalesini de fetheden Erzurum Beylerbeyi İskender Paşa bu bölgeyi de Osmanlı ülkesine kattı. II. Keykavus kaçarak İran’a sığındı.

1627’de Osmanlı topraklarına katılan Acaristan’ın önemli bir merkezi olan Batum şehri ise III. Ahmed dönemi vezirlerinden Hasan Paşa tarafından 1703’te kurulmuştur.

Artvin ve çevresi Çıldır eyaleti ile birlikte yaklaşık 250 yıl Osmanlı Devletinin egemenliğinde kalmıştır. 1828 Osmanlı Rus savaşı ve savaş sonucu imzalanan Edirne Anlaşması ile Ahıska Osmanlı elinden çıkınca Çıldır eyalet teşkilatı bozuldu. Anlaşma gereği Çıldır eyaletinin bir kısmını Osmanlı kaybetti. Buna karşılık Artvin-Borçka-Ardanuç-Şavşat-Yusufeli Osmanlı elinde kaldı.

1854-56 Kırım Savaşında Osmanlı Devleti İngiltere’den aldığı destek ile Batum yakınlarındaki Şevket-İl kalesine saldırdı. Savaş başlayınca 600 kadar Artvin’li gönüllü Kars savunmasında başarılı savaşlar verdiler.

Rusların güneye inme ve dünya imparatorluğu yaratma planı ile 1877-78 (93 Harbi) Osmanlı-Rus savaşı çıktı. Bu savaş Artvin yöresi halkına pahalıya mal oldu. 24 Nisan Rusya Kars-Ardahan-Batum’u işgal ettikten sonra Türk topraklarına doğru ilerlemeye başladı. 2 Mayıs 1877’de 800’den fazla askerimizi şehit ettiler. Ardahan dolayını ele geçiren Ruslara karşı Artvin halkı Ardanuç ve Şavşat’a doğu göç etmeye başladılar.

Şıpka geçidinde hatalı hatlar kuran Süleyman Paşa yüzünden Ruslar bu hatları delerek Doğu Anadolu içlerine kadar ilerlediler. Osmanlı barış teklifinde bulunmak zorunda kaldı.

3 Mart 1878’de Osmanlı ile Rusya arasında 29 maddeden oluşan Ayestefanos barışı imzalandı.19. maddesinde yer alan 245.207.301 altın tazminatını ödemeyen Osmanlı, Kars-Ardahan-Batum topraklarını Rusya’ya tazminat karşılığı vermek zorunda kalmıştır. Bu barış Avrupalı devletlerin çıkarına aykırı düşünce 23 Aralık 1978’de Berlin Barışı imzalandı. Bu barış ile Elvire-i Selase denen Kars-Ardahan-Batum Rusya eline geçti.

8 Şubat 1879’da Osmanlı ile Rusya arasında imzalanan büyük Muhaide anlaşması ile Kars-Ardahan-Batum’da yaşayan Türkler batıya doğru göç etmeye başlamışlardır. Gerçek Fransız Devriminin getirdiği ulusalcılık ilkesi gerekse de Rusların güneye inmek için uyguladığı, politikalar sonucu bir Türklerin yüzyıllar boyu beraber yaşadığı, sadık millet diye adlandırdığı Ermeniler I. Dünya savaşına kadar en kanlı savaşları yaptığımız milletlerden bir olmuştur.

Milli Mücadele Döneminde Artvin

1917 Ekiminde Bolşevikler Rusya’da yönetimini ele geçirerek Ramonov hanedanlığını devirince yeni kurulan Sovyet Rusya I. Dünya savaşından çekilerek 18 Aralık 1917’de Artvin ve Şavşat’tan çekildi. Sovyet Rusya 3 Mart1918’de I. Dünya savaşına katılan devletlerle imzalandığı Bresk-Litovsk Anlaşması hükmünce Kars-Ardahan-Batum’u Osmanlıya bıraktı. 15 Kolordunun başında bulun Kazım Karabekir Erzurum-Erzincan-Erivan bölgesine girdi. 18 Haziran 1918’de Osmanlı Hükümeti Gürcistan Milli hükümeti ile anlaşarak Kars-Ardahan-Batum illerinde hak iddia etmelerini engelledi.

I. Dünya savaşından yenik ayrılan Osmanlı Devleti adına 30 Ekim 1918’de Bahriye Nazırı Rauf ORBAY Mondros Ateşkes Anlaşmasını imzaladı. Bu ateşkesten 1 ay sonra 17 Aralık 1918’de İngiltere Batum’u işgal etti. 1878-1918 arası 40 yıl süren Rus işgali sonrası İngiliz işgali başlıyordu. Mondros’un 5.Maddesi gereği işgale karşı direnen Milislerin elinden silahları alındı. İngiliz generali Ravtenson Kazım Karabekir’e çektiği telgraf ile ordusunu terhis etmesini istese de Karabekir bunu kabul etmedi. 19 Mayıs 1919’da Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk Türk yurdunun düşman işgalinin kurtuluşu için Samsun’da ele aldığı meseleyi Havza ve Amasya Genelgeleri ile tutuşturdu. Doğu Anadolu’da 23 Temmuz’da topladığı Erzurum Kongresi ile yöre halkını emperyalist İngilizler ve piyonu Ermenilerin niyetlerine karşı birleştirdi.

1920 başında Gürcistan’da bulunan Gürcü İslamaiyesi adlı cemiyet Batum ve Artvinli Gürcistan’a katarak istiyordu. Bu olayı haber alan Kazım Karabekir olayı önledi. 28 Ocak 1920’de son Osmanlı Mebuslar Meclisinde alınan Misak-ı Milli kararları ile Kars-Ardahan-Batum’da halkoylamasına gidileceği kararı alındı. Bu kararın alınmasının temel nedeni bu topraklarda Türk nüfusunun fazla olmasından kaynaklanıyordu. İngiliz işgal kuvvetlerinin Batum’dan çekilmesi üzerine Gürcistan hükümeti 1 Temmuz 1920’da Batum’u işgal etti. Bu işgal sırasında TBMM’nin Batum Milletvekillerinden M.Edip DİNÇ ve Ahmet Akit Beyler 1129 kişilik Milli olayları ile işgale karşı üstün gayretler sergilemişlerdir. TBMM’nin Eylül-Aralık 1920’de üç ay süren Ermeni savaşında başarılı olması sonrası M.Kemal Gürcü hükümeti ile temaslara başlamıştır.

Artvin’in Kurtuluşu

Gürcistan sefiri Siman MİDİVANI 17 Ocak 1921’de Ankara’ya gelerek itimatnamesini M. Kemal’e iletir. M. Kemal Gürcü sefaretinden derhal işgal ettikleri toprakları boşaltmalarını ister. Sefir geçen günler boyunca TBBM Hükümetini oyalamayı sürdürünce Hariciye Nazırı Bekir Sami Bey Gürcistan’a sert bir nota verdi. 23 Şubat 1921’de TBMM ve Gürcü hükümetleri arasında Batum anlaşması imzalandı.

Bu tarihten itibaren Artvin-Ardanuç-Borçka ve Şavşat’tan Gürcü kuvvetleri çekildi. 45 yıllık esaret sona erdi. Diğer yandan Trabzon’dan Artvin’e kuvvetleri ile hareket eden Miralay Şükrü Bey Oruçlu köyünden Kamil Beyi Kaymakam vekili tayin ederek kendisi Batum’a geçti. 7 Mart 1921’den itibaren Artvin’de Türk bayrağı dalgalanmaya başladı.

Cumhuriyet Döneminde Artvin

1878-1918 ve 1918-1921 arası Rusya-Ermeni-İngiliz-Gürcü idaresinde kalan Artvin-Borçka Şavşat kazaları 7 Mart 1921’den itibaren 4 ay kadar Ardahan kazasına bağlanmıştır. Yeni Türk devletinin ilk Anayasası olan 20 Ocak 1921 tarihli Teşkilat-ı Esasiye’de 24 Nisan 1924’te yapılan değişikler ile Liva-Sancak teşkilatı kaldırılınca Artvin vilayet haline geldi. 1926 Haziranında 877 sayılı kanunla Yusufeli kazası Erzurum vilayetinden alınarak Artvin’e bağlandı. 1928’de 1282 sayılı kanunla Borçka kazası nahiye haline getirilerek Artvin’e bağlandı. Dokuz yıl Artvin vilayeti teşkilatı ile yönetilen bu yerler 1 Haziran 1933’te 2197 sayılı kanunun ikinci maddesine göre merkezi Rize olmak üzere Artvin ve Rize birleştirilerek Çoruh vilayeti teşkil edilmiştir. Arazi şartlarının zorluğu, Artvin ve çevresinin vilayet merkezine olan uzaklığı birtakım sorunlara yol açmıştır. Dönemin Başbakanı İsmet İNÖNÜ’nün 25 Temmuz 1935 tarihindeki Artvin’i ziyaretinde durum kendisine iletilmiştir. Bunun üzerine hükümet 4 Kasım 1936’da kabul edilen 2885 sayılı kanun ile merkezi Rize olan Çoruh vilayeti kaldırıldı. Artvin Merkez, Hopa,Borçka, Şavşat kazaları ile evvelce Erzurum’a verilmiş Yusufeli Kazasını da alarak Artvin olan Çoruh İli teşkilatı kabul edildi.
kaynak   www.artvin.gov.tr

artvin berta ( ortaköy) hakkında bilgiler

Berta Hakkında Bilgiler

Merkez Ortaköy'ün eski adı. Aynı zamanda eski nahiye merkezi Ortaköy'e bağlı köyleri( BağcılarOpiza), Pırnallı (Porta), Sakalar (Saltetri), Çimenli (Cimerk), HamamlıDolishana),Alabalık(Kaçhal) ) de içine alan bölgenin adıdır. Karçhal Dağı zirvesinin güney etekleri ve bunlar arasındaki derin vadiler ile kuzeydoğu-güneybatı istikametinde akan ve Çoruh Nehri'nin bir kolu olan Berta Deresi'nin vadisi arasındaki Dolishana(Hamamlı) köyü ile Porta(Pırnallı) köyü arasındaki bölge olarak tarif edebiliriz.] ( (

Etimoloji

Berta isminin kökeninin Prof. Bilge Umar, kitabında Ermenice kale anlamındaki "Pert" ten gelebileceğini iddia ediyorsa da, gürcüce yaşlı ve aynı zamanda keşiş anlamına gelen "beri" kelimesine -ta çoğul ekinin eklenmesi ile oluşan "yaşlılar, keşişler yeri" kelimesinden gelmiş olması daha mantıklı bir açıklamadır.

Bölgedeki altı köyün tamamında Türkiye türkçesi Ahıska Ağzı ile konuşulmaktadır. Kullanılan yöresel kelimelerde gürcüce kelimeler önemli bir yer tutarken, ermenice ve azeri türkçesinden geçmiş kelimeler de bulunur. Ayrıca bir çok kelime de eski anadolu türkçesindeki haliyle kullanılagelmektedir.

Eski cami

Berta 8. ve 9.yy lardan itibaren önemli Gürcü kültür merkezlerinden biriydi. Tarihi Klarceti
Bu manastırlardan Berta Manastırı,Opiza Manastırı,Daba Manastırı,Parehi Manastırı,Handzta Manastırı,Gunatlis Vani Manastırı,Midznazori Manastırı,Tskarostavi Manastırı,Cmerki Manastırı,Dolishana Manastırı Berta bölgesi sınırları içindedir.
1122 yılında Tiflis'in geri alınması ile önemini kaybeden bölgede manastırlar 15.yy a kadar faaliyetlerini sürdürmüşlerdir.
1877-78 Osmanlı-Rus Savaşı(93 Harbi) sonucunda yapılan Berlin Antlaşması ile Rusya'ya savaş tazminatı olarak verilen bölge içinde kalan Berta'dan da önemli göçler olmuş, İstanbul,Şile'deki Üvezli, Kömürlük, Kervansaray, Bıçkıdere, Oruçoğlu, Ulupelit ve Darlık, Bursa'daki ArabayatağıSoğukpınar köyleri Berta'dan göç eden 93 göçmenleri tarafından kurulmuştur. 93 harbini takiben de Berta'dan bu köylere göçler sürmüş, kurtuluş savaşı sonrası bir miktar geri dönüş olsa da günümüzde de devam etmektedir. ve bölgesindedir. İslam ordularının Tiflis'i ele geçirip Kartli krallığını yıkması üzerine Bagratlı hanedanına mensup I.Aşot(780-826) Ardanuç kalesini imar edip kendisine başkent yapmış, burada hızla hakimiyetini güçlendirerek Bizans imparatorlarınca Ermeni ve gürcü beylerine verilen "sarayın bekçisi" anlamındaki "kuropalat" ünvanını alan ilk gürcü beyi olmuştur. Bölgedeki imar faaliyetlerini desteklemiş, Rahip Grigol Handzta(759-861) tarafından yapılan manastır inşaatlarına ve eski manastırların restorasyonuna destek vermiştir.Böylece felsefe ve teoloji merkezi haline dönüşen Tao-Klarceti bölgesi "Gürcistan'ın Sina'sı" diye ünlenmiştir.

Retrieved from "http://www.artvinansiklopedisi.com/index.php/Berta"

artvin sınırları içerisinde bulunan salyangoz çeşitleri..

Artvin Salyangozları

From Artvin Ansiklopedisi

Jump to: navigation, search

Artvin il sınırları içinde şu ana dek 99 türe bağlı 103 kara salyangozu taksonu tespit edilmiştir. İlin alanına oranla oldukça yüksek olan sayıların çok daha yüksek olduğu tahmin edilmektedir. Zira il dahilinde ve Türkiye’nin çoğunda faunistik (türlerin tamamını listeleyen) bir çalışma yapılmamıştır.

İl sınırları içerisinde tespit edilen taksonların (tür ve alttür) 39’ar adedi (toplam 78, %76) ya dar yayılışlı endemik (Türkiye dışında bulunmayan) veya Türkiye dışında sadece Kafkaslar’ın bir kısmında bulunan türlerdir.

REGNUM (ALEM): ANIMALIA (HAYVANLAR)
Grup: Invertebrata (Omurgasızlar) - Metazoa
Grup: Eumetazoa (Gerçek dokulara sahip canlılar)
Sectio (Grup): Bilateria (Bilateral simetrili canlılar)
Divisio (Bölüm): Eucoelomata
Şube: Mollusca (Yumuşakçalar)

Sınıf: Gastropoda (Karından bacaklılar)

Altsınıf: Prosobranchia (Solungaçları önde olan salyangozlar)
Takım: Mesogastropoda

Familya: Pomatiasidae

Altfamilya: Pomatiasinae

Pomatias rivulare (EICHWALD, 1829)

Altsınıf: Pulmonata (Akciğerli salyangozlar)
Takım: Stylommatophora
Alttakım: Orthurethra

Cochlicopa lubrica
microseashell.com

Familya: Cochlicopidae

Cochlicopa lubrica (MÜLLER, 1774)

Üstfamilya: Pupilloidea

Familya: Lauriidae

Euxinolauria paulinae (LINDHOLM, 1913)

Euxinolauria sinangula SCHILEYKO, 1975

Euxinolauria tenuimarginata (PILSBRY, 1922)

Euxinolauria rectidentata SCHILEYKO, 1976

Euxinolauria superstructa (MOUSSON, 1876)

Üstfamilya: Pupilloidea

Familya: Orculidae

Altfamilya: Orculinae

Pilorcula trifilaris longior HAUSDORF, 1996

Schileykula aculeata GITTENBERGER & MENKHORST 1993

Schileykula batumensis (RETOWSKI, 1889)

Schileykula trapezensis acampsis HAUSDORF, 1996

Schileykula trapezensis neuberti HAUSDORF, 1996

Familya: Pupillidae

Pupilla triplicata (STUDER, 1820)

Chondrina clienta
microseashell.com

Familya: Chondrinidae

Chondrina clienta caucasica EHRMANN,1931

Columella columella
microseashell.com

Truncatellina claustralis
microseashell.com

Familya: Vertiginidae

Altfamilya: Truncatellininae

Columella columella (G.V.MARTENS, 1830)

Truncatellina claustralis (GREDLER, 1856)

Truncatellina cylindrica (FÉRUSSAC, 1807)

Truncatellina strobeli V. GREDLER, 1853

Üstfamilya: Enoidea

Familya: Enidae

Altfamilya: Eninae

Akramowskiella andronakii (LINDHOLM, 1913)

Akramowskiella umbrosa (MOUSSON, 1873)

Andronakia catenulata (LINDHOLM, 1913)

Clausilioides biplicatus (RETOWSKI, 1889)

Georginapaeus hohenackeri (L. PFEIFFER, 1848)

Imparietula brevior (MOUSSON, 1876)

Imparietula leucodon (L. PFEIFFER, 1846)

Improvisa pupoides (KYRNICKI, 1833)

Ljudmilena adjarica (RETOWSKI, 1914)

Ljudmilena euxinus (RETOWSKI, 1883)

Ljudmilena excellens (RETOWSKI, 1889)

Ljudmilena tricollis (MOUSSON, 1876)

Merdigera obscura (MULLER, 1774)

Multidentula lamellifera (E. A. ROSSMÄSSLER, 1858)

Multidentula squalina eudoxinus (NAEGELE, 1894)

Pseudochondrula controversa SCHUTT 1995

Pseudochondrula florenskii (ROSEN, 1914)

Ramusculus laevitortus SCHUTT, 19995

Alttakım: Sigmurethra
Üstfamilya: Vitrinoidea

Familya: Zonitidae

Altfamilya: Vitreinae

Vitrea angystropha (O. BOETTGER, 1880)

Vitrea contortula (KRYNICKI, 1837)

Vitrea contracta (WESTERLUND, 1871)

Vitrea hattiana (RIEDEL, 1970)

Altfamilya: Oxychilinae

Eopolita derbentina (O. BOETTGER, 1886)

Discoxychilus lindholmi RIEDEL, 1966

Oxychilus (Ortizius) decipiens adsharicus RIEDEL, 1966

Oxychilus (Ortizius) emmae (AKRAMOWSI, 1955)

Oxychilus (Ortizius) subeffusus (O. BOETTGER, 1879)

Oxychilus (Longiphallus) costatus RIEDEL, 1989

Oxychilus (Schistophallus) sucinacius sucinacius (O. BOETTGER, 1883)

Oxychilus (Forcartiella) andronakii (LINDHOLM, 1914)

Oxychilus (Forcartiella) discrepans (RETOWSKI, 1889)

Oxychilus (Retowskiella) crenimargo (RETOWSKI, 1889)

Oxychilus (Retowskiella?) nautilus RIEDEL, 1994

Vitrinoxychilus (Vitrinoxychilus) suturalis (O. BOETTGER, 1881)

Aegopinella pura
microseashell.com

Altfamilya: Zonitinae

Aegopinella pura (ALDER, 1830)

Zonitoides (Zonitoides) nitidus
microseashell.com

Familya: Gastrodontidae

Zonitoides (Zonitoides) nitidus (MULLER, 1774)

Familya: Daudebardiidae

Daudebardia (Sieversia) heydeni O. BOETTGER, 1905

Daudebardia (Sieversia) lederi O. BOETTGER, 1881

Familya: Trigonochlamydidae

Trigonochlamys imitatrix' O. BOETTGER, 1881

Selenochlamys pallida O. BOETTGER, 1883

Familya: Vitrinidae

Altfamilya: Vitrininae

Gallandia annularis (STUDER 1820)

Üstfamilya: Limacoidea

Familya: Limacidae

Altfamilya: Limacinae

Gigantomilax (Gigantomilax) lederi (BOETTGER, 1883)

Gigantomilax (Vitrinoides) koenigi (SIMROTH, 1912)

Gigantomilax (Vitrinoides) monticola armeniacus (SIMROTH, 1886)

Altfamilya: Eumilacinae

Eumilax brandti (E. MARTENS, 1880)

Familya: Agriolimacidae

Altfamilya: Agriolimacinae

Deroceras (Deroceras) subagrestre (SIMROTH, 1892)

Deroceras (Deroceras) bakurianum (SIMROTH, 1912)

Megalopelte simrothi LINDHOLM, 1914

Üstfamilya: Clausilioidea

Familya: Clausiliidae

Altfamilya: Serrulininae

Pravispira semilamellata (MOUSSON, 1863)

Pontophaedusa funiculum (MOUSSON, 1856)

Altfamilya: Mentissoideinae

Armenica (Armenica) disjuncta acuta NEUBERT & MENKHORST, 1994

Armenica (Armenica) gracilima gracilima (RETOWSKI 1889)

Armenica (Armenica) gracilima principalifera H. NORDSIECK, 1994

Armenica (Armenica) gracilima spiralifera H. NORDSIECK, 1994

Armenica (Armenica) gracilima vasta NEUBERT & MENKHORST, 1994

Armenica (Armenica) laevicollis laevicollis (CHARPENTIER, 1852)

Armenica (Armenica) multispirata NEUBERT, 1992

Euxinastra (Euxinastra) hamata (O. BOETTGER, 1888)

Filosa filosa (MOUSSON, 1863)

Kazancia (Kazancia) liebegotti H. NORDSIECK, 2004

Mentissoidea rupicola rupicola (MORTILLET, 1854)

Roseniella (Roseniella) sobrievskii (LINDHOLM, 1913)

Roseniella (Roseniella) nemethi SZEKERES, 1998

Roseniella (Chavchetia) rufina NEUBERT, 1992

Roseniella (Chavchetia) difficilis (RETOWSKI, 1889)

Scrobifera taurica (L. PFEIFFER 1848)

Strigileuxina lindholmi (LINDHOLM, 1912)

Strigileuxina reuleauxi (O. BOETTGER, 1877)

Altfamilya: Baleinae

Mucronaria (Multiplicaria) duboisi (CHAPENTIER, 1852)

Quadriplicata subaggesta (RETOWSKI, 1887)

Üstfamilya: Helicoidea

Familya: Hygromiidae

Altfamilya: Monachinae

Oscarboettgeria euages gittenbergeri (HUDEC, 1971)

'Harmozica appeliana (MOUSSON, 1876)

Harmozica maiae (HUDEC & LEZHAWA, 1969)

Harmozica selecta (KLIKA, 1894)

Harmozica septemgyrata (MOUSSON, 1876)

Hesseola adshariensis adshariensis (LINDHOLM, 1913)

Altfamilya: Hygromiinae

Xeropicta derbentina (KRYNICKI 1836)

Circassina (Circassina) lasistana HAUSDORF 2001

Caucasocressa callosa HAUSDORF & FALNER 2001

Caucasocressa johannis (MORTILLET, 1854)

Caucasocressa planospira HAUSDORF & FALNER 2001

Caucasocressa schmalzi HAUSDORF & FALNER 2001

Helix buchii
Fotoğraf: Yunuz Çakır

Familya: Helicidae

Altfamilya: Helicinae

Caucasotachea (Lindholmia) christophi (O. BOETTGER, 1881)

Caucasotachea (Lindholmia) nordmanni (MOUSSON, 1854)

Helix (Helix) buchii L. PFEIFFER, 1853

Dr. ÜMİT KEBAPÇI
(Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü)kaynak  www.artvinansiklopedisi.com

artvin çoruh nehrinin balık çeşitleri ve özellikleri

Çoruh Nehri'nin Balıkları

From Artvin Ansiklopedisi

Jump to: navigation, search

Çoruh Nehri, kaynağını 3.000 m. yükseklikteki dağlardan alır. Kaynaktan Gürcistan sınırları içerisindeki Batum’da denize döküldüğü yere kadar olan uzunluğu 376 km.’dir. Bunun yaklaşık 350 km.’lik bölümü Türkiye sınırları içerisindedir. 3.000 m.’lik yükseklikten deniz seviyesine düşünceye kadar 376 km.’lik bir mesafe katetmesi Çoruh Nehri’nin ne kadar hızlı aktığının bir ifadesidir. Bu özelliği nedeniyle özellikle yağışlı mevsimlerde bulanık akar. Gerek çok hızlı ve gerekse belli dönemlerde bulanık olması nedeniyle sahip olduğu balık tür sayısı oldukça sınırlıdır. İnşa edilecek barajlarda yapılacak yapay balıkçılık bölge ekonomisine önemli katkı sağlayacaktır. Çoruh Nehri ve kollarında toplam 12 tür ve alttür yaşar.

Leuciscus cephalus orientalis

Tatlısu Kefali (Leuciscus cephalus orientalis): Çoruh Nehri’nin her tarafında bulunur. Boyları 45 cm. kadar olabilmektedir. Pulları büyük, etleri kılçıklıdır. Ancak spor amacıyla avlanmaktadır.

Chondrostoma colchicum

Karaburun (Chondrostoma colchicum): Çoruh Nehri’nin hızlı akan kısımlarında yaygındır. Boyları 30 cm. kadar olabilmektedir. Etleri kılçıklıdır.

İki Bıyıklı Siraz Balığı (Capoeta capoeta sieboldi): Çoruh Nehri’nin durgun akan kısımlarında yaşar. Boyları 45 cm. kadar olabilmektedir. Pulları küçük, etleri kılçıklıdır. Ağızın her bir yanında bir bıyık uzantısı vardır.

Dört Bıyıklı Siraz Balığı (Capoeta tinca): Çoruh Nehri’nin durgun akan kısımlarında yaşar. Boyları 35 cm. kadar olabilmektedir. Pulları küçük, etleri kılçıklıdır. Ağızın her bir yanında iki bıyık uzantısı vardır.

Bıyıklı Balık = Sarı Balık (Barbus tauricus escherichi): Çoruh Nehri’nin hızlı akan kısımlarında yaşar. Boyları 30 cm. kadar olabilmektedir. Eti nispeten lezzetlidir, yumurtası zehirli olduğu için yenmez.

Barbus capito capito
(yer. Bıyıklı Sazan Balığı)

Kalın Dudaklı Bıyıklı Balık (Barbus capito capito): Çoruh Nehri’nin hızlı akan kollarında yaşar. Boyları 40 cm. kadar olabilmektedir. Etleri nispeten lezzetlidir. Yumurtaları zehirli olduğu için yenmez.

Chalcalburnus chalcoides

Tatlısu Kolyozu (Chalcalburnus chalcoides): Çoruh Nehri’nin hızlı akan kısımlarında yaşar. Boyları 15 cm. kadar olabilmektedir. Etleri kılçıklı olmasına karşın nispeten lezzetlidir.

Noktalı İnci Balığı (Alburnoides bipunctatus): Çoruh Nehri’nin sığ ve durgun akan kısımlarında yaşar. Boyları 10 cm. kadardır. Ekonomik değeri yoktur, eti yenmez.

Çöpçü Balığı (Orthrias sp.): Çoruh Nehri’nin tabanı çakıllı olan kıyı kısımlarında yaşar. Boyları 8 cm. kadar olabilmektedir. Başın her bir yanında üçer tane olmak üzere toplam altı bıyıkları vardır. Etleri yenmez.

Dağ Alası (Salmo trutta macrostigma): Çoruh Nehri’ne dökülen Barhal Çayı, Doruk Suyu (İspir Deresi), Çifteköprü Suyu ve Tortumkale Suyu gibi hızlı akan ve oksijeni bol olan akarsularda yaşar. Boyları 50 cm. kadar olabilmektedir. Üzerinde kırmızı lekeler bulunur. Eti çok lezzetlidir. Yoğun avlanma nedeniyle soyu yok olma tehlikesiyle karşı karşıyadır.

Deniz Alası (Salmo trutta labrax): Karadeniz’de yaşamakta ve üreme döneminde Çoruh Nehri’e girmektedir. Boyları 1 m. kadar olabilmektedir. Üzerlerinde kırmızı ve siyah benekler bulunur. Eti çok lezzetlidir. Yoğun avlanma nedeniyle soyu yok olma tehlikesiyle karşı karşıyadır.

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynhus mykiss): Yapay balık üretiminde kullanılan bu tür, üretim tesislerinden kaçarak derelere de geçmiştir. Özellikle doğal alabalık türlerinin bulunduğu derelere geçmesi nedeniyle onların soylarını tehlikeye sokacaktır.

Prof. Dr. MUSTAFA KURU     kaynak www.artvinansiklopedisi.com

Berta altyapı tanıtımı

Muhtarlık

Yerleşim yerinin köy tüzel kişiliğini  alması ile birlikte köyün tüzel kişiliğini temsil etmesi için köy muhtarlık seçimleri de yapılmaktadır. 

Altyapı bilgileri

Köyde ilköğretim okulu vardır. Köyün içme suyu şebekesi  ve kanalizasyon  şebekesi yoktur. ptt şubesi yoktur ancak ptt acentesi vardır. Sağlık ocağı  vardır ancak sağlık evi yoktur. Köye ayrıca ulaşımı sağlayan yol stabilize olup köyde elektrik  ve sabit telefon vardır.by livaneli

ortaköy (berta ) tanıtım

Merkez Sebesgil mahallesinden bir görünüm

İl merkezine bağlı köy. Eski adı Berta. İl merkezine 40 km uzaklıkta, Artvin-Şavşat yolunun 32. km'sinden 9 km mesafededir.
Artvin Merkez ilçeye bağlı en büyük köydür. Nüfusu 2000 yılı kayıtlarına göre 1650 dir.
1950 yılında Bağcılar (Opiza), Pırnallı (Porta), Sakalar (Saltetri), Çimenli (Cimerk), Hamamlı (Dolishana),Alabalık(Kaçhal) köylerinin bağlı bulunduğu bir nahiye merkezi haline getirilen köy, 1979 yılında tekrar köy statüsüne döndürülmüş, bugün bu köylere hizmet veren sağlık ocağı, Jandarma karakolu, PTT, Orman İşletmesi gibi devlet kuruluşlarının bulunduğu bir merkez köy durumundadır.
Mahalleleri: Duganala (Kaşıklı), Kokvar (Uyanık), Zakerol (Kalkanlı), Ecvanta (Çalışkanlar), Dablecet (Akbudak), Çedliyan (Soylu), Atanasur (Yenice), Ketket (Hekimoğlu), Şenatur (Topluca), Nukavur (Tosunlu), Kohezela (Yıldızlı), Koçoğullar, Sebesgil (Gündüzlü), Gulavur (Onbaşıgil), Corasa (Oymaklı), Sakusel (Çakmaklı), Didigara (Çatalca), Tanzilavur (Atabeyler), İmamgil, Tavkezelar.
Yaylaları: Büyükdağ Yaylası, Duganala, Karçal, Bikinala.
Kaynak: www.bertali.com

tüm artvin bertaya selamlar..

tüm bertaya gurbetten selamlar .siteme yorumlarınızı beklerim.